Sanskrit · Vedanta

Karma-yoga

karma-yoga

Eylem yolu — Bhagavad-Gîtâ’nın bilgi ve adanmışlıkla birlikte üç büyük yolundan biri. Krişna onu “Akla Göre Bilim” (Sânkhya) ile karşılaştırır: amellerden vazgeçmek değil, onların meyvesine bağlanmadan yerine getirmek. Eyleme zincirlenmeden hareket etmek, savaşmaktan kaçmak isteyen savaşçıya Gîtâ’nın öğrettiği *Birlik* (yoga) işte budur.

Je t’ai exposé la Science selon la Raison (Sânkhyâ) ; entends-la aussi selon la doctrine de l’Union (Yôga). En t’y attachant, tu rejetteras le fruit des œuvres, qui n’est rien qu’une chaîne.
Krishna (attrib.), Bhagavad-Gîtâ, Chapitre II, 39. Bibliothèque orientale, 1861 · trans. Émile Burnouf · source

Her şey bir çıkmazdan başlar. Arjuna, yakınlarını öldürmenin dehşetiyle felç olmuş, savaşmayı reddeder. Krişna’nın yanıtı, onu eylemden muaf tutmak değil, başka türlü davranmayı öğretmektir. yoga sözcüğü burada “bağlantı”, “birlik” anlamına gelir: eylemi ruhun sarsılmazlığına bağlamak, öyle ki eser tamamlansın ama fail ona bağlanmasın. Burnouf terimi kimi zaman “Birlik”, kimi zaman “Mistik Birlik” olarak çevirir.

Kararlı formül iki beyit sonra gelir: « Eserlerin tamamlanmasına dikkat et, asla onların meyvelerine değil. » Karma-yoga, ne tembelliği ne de sonuçlara kibar bir ilgisizliği vaaz eder. İnanıldığı gibi kaynaşmış iki hareketi ayırır — yapmak ve karşılık beklemek — yalnızca birincisini korumak için. Eylem dolu kalır; yalnızca arzunun sonuca tutunması düşer.

Gîtâ’nın eşit derecede yüce saydığı diğer iki yoldan ayırmak gerekir. Bilgi yolu (jñāna), Öz’ün bilgisiyle kurtarır; bağlılık yolu (bhakti), Krişna’ya teslimiyetle kurtarır. Karma-yoga ise eylemi askıya almadan, bizzat eylemle kurtarır. Metnin lafzında, eylemekten kaçınamayanın yoludur — Arjuna’nın savaşı da bunun timsalidir. Aynı zamanda nişkama-karma’dan da ayırmak gerekir; bu, başka bir yol değil, eylemi çıkarsız kılmayı mümkün kılan kesin tavırdır.

← sözlüğe dön